Aloë L. (Aloes)

Aloë L. (Aloes)

Aloes ( Aloe vera L) -   rodzaj jednoliściennych sukulentów liściowych.

Aloes ( Aloe vera L)   rodzaj jednoliściennych sukulentów liściowych.

Biologia i ekologia
Gatunki aloesu zamieszkują głównie suchy klimat i są szeroko rozpowszechnione w Afryce, Indiach i innych suchych obszarach. Liczba gatunków aloesu około 140, większość występuje w Republice Południowej Afryki. Jednakże można je również uprawiać w regionach o subtropikalnych opadach letnich i zimowych. Należą do niego formy drzewiastekrzewiastebyliny, niekiedy liany. Zasięg występowania roślin z tego rodzaju obejmuje Półwysep ArabskiAfrykę i MadagaskarGatunkiem typowym jest Aloe perfoliata L. W Polsce uprawia się go w doniczkach.

Pokrój –  Wysokość do 80 cm, tworzy liczne odrosty.

Liście – Szarozielone, za młodu biało nakrapiane.

Kwiaty – O żółtej koronie, zebrane w wydłużone grona.

Znaczenie użytkowe

Aloes zwyczajny wykorzystywany jest powszechnie w przemyśle kosmetologicznym. Zawarty jest przede wszystkim w preparatach do leczenia skóry trądzikowej oraz do pielęgnacji wszystkich typów włosów (likwiduje łupież, wzmacnia włosy oraz przeciwdziała ich wypadaniu). Działa również jako naturalny antyperspirant. Wspomaga gojenie się różnych zmian skórnych. Aloes wnika w głąb skóry wraz z innymi substancjami czynnymi zawartymi w kosmetykach. Używa się go do produkcji balsamów kremów oraz szamponów do włosów.

Roślina ozdobna. W krajach o zimniejszym klimacie jest uprawiany jako roślina doniczkowa.

Znaczenie biblijne – używano go jako perfum lub do namaszczania zmarłych. Stanowił symbol pokuty, czci i pokory. Tak jak olejek aloesowy zabijał woń rozkładającego się ciała (ostatnie stadium śmiertelnego człowieka), tak nowe – nieśmiertelne ciało z nieba (Koryntian 5,2) nie będzie poddane obecnej marności śmiertelności. To wielka i jedyna nadzieja chrześcijaństwa dla tych, którzy wzorem grzesznej niewiasty zawrócą ze swych dotychczasowych ścieżek i podążą za Panem. 

Ciekawostki – Aloes był znany, jako roślina lecznicza i stosowany od 5 tys. lat p.n.e. przez starożytnych Greków, Rzymian, Babilończyków, Hindusów, Chińczyków, Indian;

  • Aloes był nazywany na przestrzeni lat: niebiańska różdżka, niebiańska pałeczka, życiodajna roślina, lilia pustyni, lekarz w doniczce, dar niebios, cudowna roślina, dar Wenus, roślina nieśmiertelności, roślina pierwszej pomocy, zielony lekarz, roślina na oparzenia, cichy uzdrowiciel oraz roślina, która wszystko leczy;
  • Aloes w starożytności był używany, jako pachnidło (żywice aloesu ścierano na proszek), używane do skrapiania pościeli, odzieży i całunów pogrzebowych;
  • Aloes był traktowany, jako symbol życia po śmierci. Sadzono go dookoła piramid, cmentarzy (wciąż się tak robi) i dawano w prezencie podczas pogrzebu. Według wierzeń wyznaczał drogę faraonom do królestwa umarłych;
  • Starożytni Egipcjanie uważali, że „krew” aloesu dodawała urody, zdrowia i zapewniała nieśmiertelność;
  • Aloes był stosowany również w wielu krajach do produkcji farb;
  • W Palestynie aloes stosowano do balsamowania ciał zmarłych;
  • Dla Mahometan był symbolem dobrobytu i zdrowia. Zawieszano go nad drzwiami domu, jako symbol odbytej pielgrzymki do Mekki ( robi się tak do dziś);
  • Aloes bardzo dawno temu został wpisany do spisu leków medycyny indyjskiej i był rozpowszechniany przez kupców arabskich;
  • Nefretete i Kleopatra stosowały aloes dla poprawy urody i zachowania młodości skóry. Kleopatra używała pudru z aloesu, który miał rozświetlać jej oczy oraz kąpała się w jego soku;
  • Hipokrates dostrzegł, że aloes to roślina, która przyspiesza gojenie ran;
  • Aleksander Wielki najechał i podbił wyspę Sokotra, tylko i wyłącznie dla rosnącego tam aloesu, którym jego żołnierze mogli leczyć rany wojenne;
  • Rzymianie wykorzystując wiedzę Egipcjan, dorzucali swoim żołnierzom do ekwipunku liście aloesu;
  • Zapis o aloesie znalazł się również we fragmentach Biblii, w „Księdze Liczb” „..aloes, który Pan posadził…”;
  • Aloes był podstawowy ekwipunkiem na statku Krzysztofa Kolumba. To właśnie on przywiózł i podarował Indianom tą magiczną roślinę;
  • Mahatma Ghandi stosował aloes w okresach postów jako pokarm oraz środek do oczyszczania organizmu miał hamujący wpływ aloesu na rozwój bakterii typu gronkowiec i salmonellę. Od tego czasu zaczęły się intensywne badania na temat wpływu aloesu na inne schorzenia np. trądzik, owrzodzenia, wypadanie włosów itp.;
  • Aloes w swojej skórce posiada substancje przeczyszczające aloinę i emodynę, które stanowią swoistą ochronę miąższu przed światem zewnętrznym. Należy wspomnieć, że dzięki temu, liści aloesu w stanie naturalnym nie zjadają żadne zwierzęta, nie siadają na nich żadne owady oraz nie atakują szkodniki. Przed produkcją kosmetyków i suplementów diety usuwana jest uczulająca skórka.